Jan Arendz, Marijke Geertsma en Ank Bijlsma.

Kleine theatergroepen vrezen 'Nij Poadium'

Jan Arendz, Marijke Geertsma en Ank Bijlsma. Foto: archief/J&M Teaterwurk

Provinciale Staten bespreken woensdag de cultuurnota Nij Poadium. Zes kleine professionele theatergezelschappen vrezen dat de plannen van de provincie hun positie verzwakken.

Naast Tryater telt Friesland momenteel zes kleine professionele theatergezelschappen: Stichting Achmea Culpa, Stichting Pier 21, Stichting J&M Teaterwurk, Stichting Plankenkoorts en de echtparen Freark Smink en Klaasje Postma en Leny en Leo Dijkstra.

Al die gezelschappen bereiken een breed publiek met Friestalige voorstellingen over actuele onderwerpen. Zo maakte Achmea Culpa de afgelopen jaren speciaal voor dorpshuizen en cafés voorstellingen over de zorg en de krimp, maakte Pier 21 voorstellingen over emigratie en Indiëgangers en trekt J&M Teaterwurk momenteel volle zalen met De man fan dyn libben van Arthur Japin.

Anke Bijlsma, zelf lid van Achmea Culpa, speelt een gastrol in De man fan dyn libben . De aanvraag voor een provinciale subsidie van 15.000 euro voor die voorstelling werd afgewezen. De actrice heeft zich er, na haar eigen ervaringen met Achmea Culpa, niet over verbaasd. ,,Wy dogge as lyts profesjoniel selskip ien kear yn de twa, trije jier in oanfraach. Dy wurdt noait yn ien kear honorearre, meastal komt er op ’e steapel mei iepenlofspullen telâne.’’

,,De easken dêr’t wy oan foldwaan moatte, feroarje by elke oanfraach. De iene kear moat it oer jongeren gean, de oare kear oer âlderen, der is altyd wat oars dat in foarstelling yn de eagen fan de provinsje maatskiplik relevant makket.’’

Hoop

Anke Bijlsma heeft goede hoop dat de provincie de bezwaren van de gezelschappen serieus neemt. ,,Ik bin bliid dat der no mear lytse selskippen binne. Dan sjogge se by de provinsje dat wy fan Achmea Culpa net foar neat kleie, dat it gewoan net goed rint.’’

,,Wy lûke as lytse selskeppen genôch publyk – wy spylje faak foar útferkochte sealen – wy binne Frysktalich en wy spylje op ’e doarpen. Wy foldogge oan deselde kritearia as Tryater, mar as wy by de provinsje oanklopje, is it net fernijend of is de pot leech.’’

'As wy by de provinsje oanklopje, is it net fernijend of is de pot leech'

Een van de bezwaren van Achmea Culpa-voorzitter Eelke Lok tegen de nota is dat van de gezelschappen wordt verwacht dat ze, net als Tryater, een beleidsplan maken voor de komende vier jaar. ,,Dat is foar dy lytse selskippen ûnmooglik. Dy meitsje in foarstelling en pas as dy rint, begjinne se nei te tinken oer de folgjende produksje.’’

Een ander punt waar de gezelschappen tegen aanhikken, is dat er straks geschoven kan worden met culturele activiteiten en budgetten en dat een willekeurig ‘vernieuwend’ project ten koste kan gaan van het geld voor theater. ,,Deze situatie noodzaakt ons om de producties af te slanken om de risico’s te minimaliseren, hetgeen zal leiden tot een verschraling van het aanbod’’, schrijven de gezelschappen in een reactie op Nij Poadium .

Een belangrijk uitgangspunt van Nij Poadium is dat kunst en cultuur, waaronder professioneel Friestalig toneel, dicht bij de Fryske mienskip gebracht wordt met een brede spreiding over de provincie. Het moet daarmee bijdragen aan de binding met de samenleving en sociale cohesie, plezier en levensgeluk brengen. In het toetsingskader van de nota Nij Poadium worden deze aspecten volgens de zes gezelschappen onvoldoende geborgd.

Plus artikel gelezen
Je las zojuist een artikel.
Onbeperkt PREMIUM-artikelen lezen?

Lees nu PREMIUM vanaf € 4,99 per maand. Je krijgt dan onbeperkt toegang tot al onze artikelen, video’s, columns en meer.

Probeer PREMIUM direct