Wie maakt de mooiste ijssculptuur? Twee Friezen doen mee aan het nieuwe programma 'IJsmeesters'

De deelnemers aan IJsmeesters - een koud kunstje. Met grijze jas Jostan Döderlein de Win en met oranje jas Jeroen Advocaat.

Van de zes kandidaten in het SBS6-programma IJsmeesters komen er twee uit Friesland. Wie maakt de mooiste ijssculptuur en wint?

In het programma IJsmeesters: een koud kunstje gaat het er niet om een snelle ijsvloer te leggen voor schaatsers, maar om het bouwen van ijssculpturen. Morgen start de serie van vier afleveringen, met de Friese deelnemers Jeroen Advocaat (43) uit Gorredijk en Jostan Döderlein de Win (26) uit Ureterp.

Toen SBS bij Advocaat op bezoek kwam voor een filmpje, hoorde hij van de cameraploeg dat ze daarna naar Ureterp moesten, voor een van zijn concurrenten. ,,Daar heb ik ook jaren gewoond!’’, riep hij verwonderd. Het wereldje van de ijs- en zandsculpturenmakers is klein, dus dat hij Jostan niet kende, verbaasde hem. Achteraf bleek diens vader Rolf wel een bekende.

Woodcarver

Döderlein werkt bij Talant in Beetsterzwaag waar hij mensen met een verstandelijke beperking begeleidt. In zijn vrije tijd werkt hij als woodcarver . ,,In 2018 ben ik met mijn vader mee geweest naar de World Ice Art Championships in Alaska. Dat heeft toen ook in de LC gestaan.’’ Hij vermoedt dat SBS hem zo op het spoor is gekomen. ,,Ze zochten ook jonge deelnemers.’’ Met zijn 26 jaar is hij de jongste van de zes deelnemers, drie mannen en drie vrouwen.

Lees ook | Houwen in extreme vrieskou op WK in Alaska

Ervaring met ijs heeft hij nauwelijks. ,,2018 was voor mij de eerste keer. Ik heb twee, drie beelden gemaakt.’’ Meestal is hij met boomstammen in de weer. ,,Het is daarom wel spannend, en dan kom je ook nog op tv. Maar ik houd ervan mezelf uit te dagen.’’ Aan de camera’s raakte hij snel gewend, maar hij moest het nu doen zonder zijn vader die hem de fijne kneepjes van het vak leert. ,,En de tijdsdruk was lastig.’’

Dat vond Jeroen Advocaat ook. ,,Als je een kunstenaar bent, die iets moois wil maken, dan krijg je daar wel stress van. We zijn gewend aan snel, maar dit was next level . Ik lag een week na de opnames nog te dromen van zagen!’’

Advocaat studeerde af als illustrator aan kunstacademie Minerva in Groningen. Via een klasgenoot werd hij in 2003 voorgedragen als deelnemer aan een groot zandsculpturenfestival in België. Zo rolde hij het wereldje in. In de zomer bouwt hij zandsculpturen voor festivals of wedstrijden, in de winter richt dezelfde groep makers zich vaak op ijs. ,,Ik heb nogal veel gereedschap aangeschaft voor het maken van ijssculpturen. Ik heb bijvoorbeeld twee kettingzagen, omdat er één vast kan vriezen. Het liefst werk ik daarom in de buurt, zodat ik er met eigen auto heen kan. Anders is het zo’n gesleep.’’ Ook maakt hij voorstellingen in beton of piepschuim, bijvoorbeeld voor pretparken als de Efteling of Ponypark Slagharen.

'De zwaartekracht speelt wat minder mee dan bij zand'

Werken met ijs heeft heel andere dimensies dan zand, vertelt Advocaat. ,,Je hebt verschillende kleuren: wit, helder en sneeuw. En je kunt gemakkelijker dingen opbouwen. Als je twee blokken ijs tegen elkaar aanhoudt en er water tussen spuit, dan zitten ze zomaar vast. Je kunt dus grote gaten maken, de zwaartekracht speelt wat minder mee dan bij zand.’’

Opdrachten en bekende Nederlanders

De deelnemers krijgen per uitzending een kleine en een grote opdracht rond een thema. Per aflevering helpt een bekende Nederlander (Albert Verlinde, André Kuipers, Erica Terpstra en Hans Klok) de jury met het beoordelen van de resultaten. Die jury bestaat uit Alec Messchaert, organisator van grootschalige ijssculpturenfestivals in Nederland en daarbuiten, en Anique Kuizenga uit Engelbert, artistiek leider van het jaarlijkse IJsbeeldenfestival in Zwolle.

Advocaat: ,,Ik ben zelf een architectuurpersoon, maak vaak auto’s of gebouwen. Voor mijn werk krijg ik opdrachten in dat genre, waar ik goed in ben. Nu moest ik ook heel andere dingen maken.’’ Hij vindt dat de vrouwelijke kandidaten soms beter in staat waren hun gevoel in beelden te leggen. ,,Niet dat ik een botte boer ben, maar ik verzet graag veel werk. Da’s misschien minder subtiel. Die verschillen maken het interessant.’’

'Voor ons is het misschien wel spannender dan voor de kijker'

Hij en Döderlein zijn beiden benieuwd naar de uitzending. Advocaat: ,,Voor ons is het misschien wel spannender dan voor de kijker. Er zijn ook slow motion opnames gemaakt, van de apparaten maar ook van onze gezichtsuitdrukkingen. Dat wordt heel mooi, en grappig!’’ Ook Döderlein wacht in spanning op de montage. Hij lacht: ,,Er waren van die momenten dat ik er iets uitflapte.... Dan riep ik: Oeh, ik hoop maar dat ze dit eruit halen.’’

IJsmeesters: een koud kunstje is te zien vanaf vrijdag 12 februari op SBS6 om 21.30 u

Je kunt deze onderwerpen volgen
Media
Televisie