Conversation Peace door Ron Wood.

The Rolling Stones zijn niet alleen een inspiratiebron voor muzikanten, maar ook voor beeldend kunstenaars

Conversation Peace door Ron Wood.

The Rolling Stones inspireerden niet alleen musici, maar waren met hun optreden een voorbeeld voor jongeren uit hun tijd. En bovendien een muze voor andere kunstenaars, zo leert een zoektocht in het geheugen en op internet.

Het zal halverwege de middelbare school zijn geweest. Ik had tekenen in mijn vakkenpakket. Mijn tekendocent was bevriend met onze docent Engels, ze deelden hun liefde voor popmuziek. Van de drie uur Engels in de week, besteedden we er één aan liedteksten. Bijvoorbeeld van Elvis Costello, the Beatles of Elvis Presley. We mochten zelfs in plaats van een boek, drie lp’s op onze Engelse leeslijst zetten.

Wat bij tekenen de opdracht was, weet ik niet meer. Maar in die tijd heb ik een schilderij van John Lennon nageschilderd. Het was een van Oxtoby’s Rockers , herinnerde ik me. Het plaatje dat ik naschilderde, kwam uit een boek dat ik jaren later bij de Slegte op de kop wist te tikken. ‘Zou Oxtoby ook de Stones hebben geschilderd?’, vroeg ik me af toen het idee voor dit verhaal ter sprake kwam. En ‘heb ik dat boek nog?’.

Op beide vragen luidt het antwoord ‘ja’.

David Oxtoby

David Oxtoby (1938) was een ziekelijk kind, dat zich – door de oorlog en zijn slechte gezondheid vaak alleen moest zien te vermaken, zo leert schrijver David Sandison ons. Vanwege gebrek aan speelgoed tekende hij met alles wat hij maar te pakken kon krijgen. Omdat hij een grote leerachterstand opliep, mocht hij zich op de basisschool concentreren op kunst. Op de Bradford Junior Art School leerde hij vervolgens Norman Stevens en David Hockney kennen, met wie hij zijn leven lang bevriend bleef.

Oxtoby was gefascineerd door de muziek van die tijd, de vroege rock-‘n-roll van Elvis Presley, Jerry Lee Lewis en Fats Domino. Als hij die muziek hoorde, vlogen de schetsen uit zijn pen. Dat bleef zo op de Royal Academy, waar hij enorm veel werk maakte. Nog voor zijn afstuderen had hij zijn eerste solo-show. Zijn werk sloot aan bij de veranderingen van de jaren zestig en dat sloeg aan. Ook in de VS.

loading

Hij gaf een aantal jaren les, tot een huidaandoening hem dat onmogelijk maakte. Toen hij bovendien gewicht ging verliezen, wees onderzoek uit dat hij diabetes had. Hij moest in het ziekenhuis worden opgenomen, en Stevens stelde voor dat hij zich daar ging etsen. Oxtoby was blij met de resultaten en begon etsplaat na etsplaat te produceren. Een jong printbedrijf bood aan zijn werk te drukken, een galerie was bereid dit te exposeren.

Maar het geld raakte op. Een andere printer hielp hem en drukte zijn Elvis Presley en Bob Dylan-prints. Redfern Gallery exposeerde deze, en daarmee kwam Oxtoby er weer bovenop. Voornaamste werk op deze show was getiteld Oxtoby’s Rockers was The King - Fairground Sounds . Het was het eerste werk uit een serie waarin Oxtoby zijn rockidolen afbeeldde tegen een kermisachtergrond. En dat zat zo, legt David Sandison uit in het gelijknamige boek: Radio Luxemburg zond destijds die eerste, rauwe rock uit, maar die zender bereikte niet heel Groot-Brittannië. ‘Uitzending’ gebeurde daarom via de luidsprekers van kermissen, terwijl jongeren flaneerden tussen de flikkerende lichten van de attracties. Dat is wat Oxtoby verwerkte in zijn kunst.

Oxtoby bleef zijn leven lang trouw aan zijn onderwerp. ,,Ik heb veel geleerd op de academie, maar het belangrijkste is dat je plezier hebt in je werk. En daar gaan mijn schilderijen over: plezier.’’ En hij noemde zichzelf ‘ the eternal fan ’ (de eeuwige fan).

Sebastian Krüger

Een andere fan is de Duitser Sebastian Krüger (1963). Na zijn opleiding aan de kunstacademie in Braunschweig maakte hij naam als illustrator en ontwerper van lp- en tijdschriftcovers ( Stern , der Spiegel , Rolling Stone) . Na enige tijd hield hij de commercie voor gezien en richtte hij zich op zijn vrije werk. Hij ontwikkelde zich van karikatuurschilder tot exponent van New Pop Art.

loading

Al vroeg in zijn loopbaan maakte hij kennis met The Rolling Stones. Zij kenden zijn karikaturale werk en vroegen hem tijdens een concert backstage te komen. Krüger was gefascineerd door het uiterlijk van de bandleden, met name van Keith Richards.

Hij voelt zich met de rockhelden verwant. Met zijn ‘vertekeningen’ verzet hij zich ook tegen de wereld van schone schijn en het establishment, zoals The Stones dat – vooral in hun begintijd – deden. In de loop der jaren raakte hij bevriend met de Britse groep, vooral met Richards en Ron Wood.

Ron Wood

Wood is behalve gitarist overigens ook schilder. Zijn eerste tekeningen verkocht hij op de basisschool aan zijn muziekdocent voor 4 pond. Daar was hij maar wat trots op, want zijn oudere broers Art en Ted studeerden toen al aan een kunstacademie. Daar kwam bij dat hij in het tv-programma Sketch Club van Adrian Hill een paar weken achter elkaar won met zijn ingestuurde tekeningen en werd gevraagd te exposeren. Hij was toen ongeveer 12 jaar, vertelde hij vorig jaar in een interview met CNN.

Hij is iemand met sterrenbeeld Tweeling bij wie twee talenten – muziek en kunst – altijd hand in hand gingen, zo legde hij zelf uit. Net als bij andere bekende musici zoals Pete Townsend van The Who en Ray Davies van The Kinks en zijn bandgenoot Keith Richards, die ook allemaal naar art school gingen.

loading

Na jarenlang successen te hebben gevierd in de muziek, besloot hij pas in de jaren tachtig serieus werk te maken van exposities en verkoop. ,,Ik begon daarmee toen ik in Los Angeles woonde en vaak in New York was, ik exposeerde in beide plaatsen.’’ Dat werd niet altijd even goed ontvangen. Critici vonden het maar moeilijk de rocker serieus te nemen. Hij kreeg veel commentaar in de trant van ‘Wie denkt hij wel niet dat hij is’, maar trekt zich daar weinig van aan. ,,Ik kan schilderen, ik kan tekenen.’’

In 2017 kwam het boek Ronnie Wood: Artist uit, en vorig jaar zijn tweede boek Rolling Stones’ Set Lists . Deze tweede uitgave heeft iets van een dagboek, met meer dan honderd geïllustreerde setlijsten uit de periode 2005 tot 2018. In de expositie Unzipped hangt er ook een. Aangevuld met onthullingen van behind the scenes, concertfoto’s en doodles . ,,Geleidelijk aan zijn die op doek beland.’’

Het is met kunst als met de muziek, zegt Wood. ,,Je zegt niet: oké, dat was het. Dat heb ik gedaan. Het is altijd een avontuur, you know .’’

Brood & Bacon

Herman Brood

loading

Zelf natuurlijk een rocker van de bovenste plank, voelde Herman Brood zich verwant met The Rolling Stones. Hij maakte verscheidene litho’s met de groep als onderwerp.

Andy Warhol

loading

In 1969 benaderde Mick Jagger kunstenaar Andy Warhol en vroeg hem een ontwerp te maken voor de hoes van Sticky Fingers . De twee konden het goed met elkaar vinden, Warhol hield van de androgyne figuur Jagger. Hij fotografeerde hem en maakte een reeks collage-achtige zeefdrukken van de zanger, waarbij hij steeds een andere gelaatstrek benadrukte.

Francis Bacon

loading

Hij kende de Stones nauwelijks en was ook niet in rockmuziek geïnteresseerd. Dus toen Bacon werd gevraagd (door Jagger of fotograaf Peter Beard, die de Stones veel fotografeerde) om Jagger te portretteren, moest hij die opdracht volbrengen aan de hand van foto’s. In het Groninger Museum-magazine beschrijft museumdirecteur Andreas Blühm dat hij in de documentaire van Aubrey Powell ( Francis Bacon 7 Reece Mews ) een foto van Jagger in het atelier van Bacon ziet hangen. Het ligt echter niet voor de hand meteen te concluderen dat ook Bacon was geïnspireerd door hem. Hij schilderde het liefst mensen die hij goed kende. Omdat dit bij Jagger niet het geval was, is juist de vervorming die zo kenmerkend is voor zijn stijl minder prominent in Three Studies for a Portrait (Mick Jagger) uit 1982, zo valt te lezen op www.francis.bacon.com.

Sebastian Krüger

loading

Ronnie Wood

loading

Lida Vellinga

loading

In 2017 deed Lida Vellinga mee aan Kunstmaand Ameland met haar stalen diertrofeeën. Om zichzelf uit te dagen had ze in 2015 voor het eerst een portret gelast, met Keith Richards als onderwerp. Dit kwam te hangen in stadsschouwburg de Harmonie in Leeuwarden, tijdens het Noordelijk Film Festival ter promotie van de Kunstmaand. Nog voor de drukte werd het beeld daar gestolen. Extra zuur, omdat Vellinga na het maken van het portret was getroffen door een beroerte en niet meer in staat was te lassen, zo leek het destijds. Gelukkig zijn die vaardigheden de afgelopen jaren langzaam teruggekomen, en werkt ze inmiddels weer in staal. Maar het beeld is nog altijd zoek.

Peter Fluck en Roger Law

loading

Poppenmakers Fluck en Law scoorden hit na hit met hun BBC-programma Spitting Image dat tussen 1984 en 1996 werd uitgezonden, in Nederland door de VPRO (soms met verklarende boventeksten). In deze serie sketches portretteerden ze Mick Jagger als een constante drugsgebruiker en old fart rocker met enorme lippen, die vooral verscheen in lied-items.

Richard Hamilton

loading

Een krantenfoto inspireerde Richard Hamilton tot verschillende versies van Swingeing London 67 . Mick Jagger en kunsthandelaar Robert Fraser zitten met handboeien aan elkaar vast, na afloop van een rechtszaak waarin ze terecht stonden wegens drugsgebruik.

Plus artikel gelezen
Je las zojuist een artikel.
Onbeperkt PREMIUM-artikelen lezen?

Lees nu PREMIUM vanaf € 1,15 per week. Je krijgt dan onbeperkt toegang tot al onze artikelen, video’s, columns en meer.

Probeer PREMIUM direct