Nederland probeert uit alle macht de opmars van de Britse woekervariant van het coronavirus een halt toe te roepen. Maar terwijl het kabinet en experts van het Outbreak Management Team zich beraden op verdergaande maatregelen zoals een avondklok, landen er elke dag tientallen vluchten vanuit het VK op Schiphol en rijden er honderden vrachtwagens vanuit Engeland de grens over.

Vrachtwagenchauffeurs, luchtvaartpersoneel, kinderen onder de 13 jaar, scheepsbemanningen, werknemers van olie- en gasplatformen en de Noordzeevissers hoeven zich niet te laten testen, waardoor er een mogelijkheid blijft dat het virus toch meereist vanuit Groot-Brittannië naar Nederland.

Diplomaten

Ook diplomaten en medewerkers van Buitenlandse Zaken zijn vrijgesteld van de testplicht. Die uitzonderingen zijn vorige week bepaald door het parlement. Het ministerie was nog niet bereikbaar voor commentaar in hoeverre de uitzonderingen houdbaar zijn.

Transport en Logistiek Nederland gaat uit van dagelijks zo’n 500 vrachtwagens heen en terug naar ons land met chauffeurs die niet hoeven te worden getest. Het werkelijk aantal ligt zelfs hoger dan dat, omdat er ook buitenlandse vervoerders inschepen in Nederland.

Maatregelen

Ondertussen zijn er wel transportbedrijven die zelf maatregelen nemen. Transportbedrijf Heebink is een van de grootste Nederlandse transporteurs op het Verenigd Koninkrijk. De onderneming heeft tachtig vrachtwagens tussen Engeland en het Europese vasteland rijden en voert elke dag twintig tot dertig ritten van en naar het VK.

Heebink heeft voor zijn chauffeurs een streng coronaprotocol opgezet. Zo mogen de chauffeurs niet met meerdere mensen in de hut op de veerboot en slapen ze er in hun eentje. Ook moeten de chauffeurs hun cabine schoonhouden, wordt van ze verwacht dat ze elk half uur hun handen wassen en moeten ze op meerdaagse ritten naar het VK elke dag schone kleding aan. Ook is het de chauffeurs van Heebink verboden zich in drukke ruimtes te bevinden.

Quarantaine

Dagelijks zijn er ook ruim twintig vluchten van Schiphol naar de Britse luchthavens, uitgevoerd door British Airways, KLM en easyJet. Het leidde dinsdagavond tijdens de persconferentie van premier Rutte en minister De Jonge tot vragen en onbegrip op sociale media: hoeveel zin heeft een langere en mogelijk strenge Nederlandse lockdown als we ondertussen het virus ’gewoon’ de grens over laten komen?

Het verspreidingsrisico van het vliegverkeer is vooralsnog ingedamd, omdat de reizigers een negatieve coronatest bij zich moeten hebben en tien dagen in quarantaine moeten bij aankomst. Een ’dubbel slot op de deur’, vindt minister De Jonge (Volksgezondheid). Automobilisten worden niet gecontroleerd bij binnenkomst in Nederland, maar reizigers moeten bij aankomst in Calais in Frankrijk via de Kanaaltunnel wel een negatieve coronatest bij zich hebben.

Het personeel van luchtvaartmaatschappij KLM, dat veel vluchten uitvoert op het Verenigd Koninkrijk, hoeft zich niet te laten testen na een vlucht uit het land.

Hotelkamer

Op een doordeweekse dag voert KLM 23 Britse vluchten uit voor noodzakelijke reizen en vracht, aldus een woordvoerder. „De crew moet op de hotelkamer blijven en mag niet in groepen bijeenkomen. Ze gebruiken mondkapjes en houden zich aan richtlijnen, zoals afstand houden. Daarmee proberen we het virus buiten de deur te houden.” Cabinevakbond VNC zegt zich grote zorgen te maken over het doorvliegen naar Groot-Brittannië.

Een vliegverbod wordt door het kabinet als te drastisch gezien, zo werd dinsdag duidelijk. Vlak voor kerst was er gedurende twee dagen wel sprake van een vliegverbod toen de grenzen uit angst voor het Britse virus werden dichtgegooid.

Test bij aankomst

De wet is daarna met spoed veranderd, waardoor reizigers verplicht zijn om zich 72 uur voor aankomst in Nederland te laten testen. De politiek maakt zich zorgen, maar vooralsnog richt zich dat op het luchtverkeer en niet op de vrijstellingen. D66 wil nu ook een test bij aankomst.

De Tweede Kamer nam vorige week een motie aan om de testtermijn te verkorten van 72 naar 36 uur voor aankomst. Minister De Jonge stelde dinsdagavond in een brief dat dit voor luchtvaartmaatschappijen niet werkbaar is hoewel het kabinet ’een verkorting van de termijn’ blijft onderzoeken.

Bloemenveiling

Ook bij bloemenveiling FloraHolland zijn maatregelen genomen. Met €855 miljoen aan exportwaarde is het Verenigd Koninkrijk na Duitsland de belangrijkste handelspartner voor de Nederlandse bloemenhandel. „Bij ons is het verplicht om overal op de marktplaats mondkapjes te dragen en bij overtreding wordt er ook gesanctioneerd”, zegt een woordvoerder. „Overal moet afstand worden gehouden.”

FloraHolland benadrukt dat niet al het bloementransport naar het Verenigd Koninkrijk ook chauffeurs meegaan. „Bij het vervoer van bloemen zie je juist vaak dat een vrachtwagenchauffeur de trailer naar de boot brengt en alleen de trailer op de boot gaat. In het Verenigd Koninkrijk koppelt vervolgens een Britse chauffeur die trailer weer aan zijn vrachtauto.”

Avondklok

Op dit moment bekijkt de veiling volgens de woordvoerder vooral hoe de bloemenhandel kan functioneren met een avondklok. Bloemen en planten zijn een versproduct, dus snelle aan- en afvoer is uitermate belangrijk. „Wij werken 24 uur per dag. Wij krijgen ’s avonds en ’s nachts aanvoer en beginnen vroeg met het veilen. Stel dat er een avondklok komt, dan raakt dat toch de continuïteit van de handel. De aanvoer is erg belangrijk voor de prijsvorming van producten.”

Een woordvoerder van Havenbedrijf Rotterdam zegt dat coronamaatregelen de verantwoordelijkheid zijn van de terminaloperators. Of dat goed gebeurt, dat ligt aan de marechaussee en de Veiligheidsregio. De marechaussee laat op haar beurt weten dat die de overheidsmaatregelen handhaaft. Zo kijkt de dienst toe op het inreisverbod van Britse passagiers.

Voor vrachtwagenchauffeurs zijn er geen restricties. „Die zijn ook niet verplicht om een geldige coronatest te kunnen laten zien, dus daar controleren we ook niet op.”

Je kunt deze onderwerpen volgen
Binnenland
Coronavirus
Plus artikel gelezen
Je las zojuist een artikel.
Onbeperkt PREMIUM-artikelen lezen?

Lees nu PREMIUM vanaf € 1,15 per week. Je krijgt dan onbeperkt toegang tot al onze artikelen, video’s, columns en meer.

Probeer PREMIUM direct