Deskundigen prikken de mythe door: kerstboom water geven is zinloos

,,Zodra je de stam doorzaagt, is de boom dood. Je kunt de boom dan beschouwen als een stuk hout.'' Foto: ANP

Hou je kerstboom gezond door hem water te geven, tippen kwekers. Bespaar je de moeite en het water maar, zeggen deskundigen: een dode boom drinkt niet.

Verkoopt Tonnie Koudenburg van kwekerij The Willow uit Odoorn een kerstboom, dan zegt hij het er altijd even bij. Heeft de boom een kluit: hou hem vochtig. En ook als de Nordmann of fijnspar is afgezaagd, moet je hem water geven. Dat kan, omdat de meeste standaarden waar je de boom in vastklemt voorzien zijn van een bakje. Dat vul je met water, waar het afgezaagde vlak van de stam in komt te hangen.

Vitaler en minder naalden

,,Hij neemt dan zeker nog water op”, zegt Koudenburg. Zo houd je kerstboom een stuk vitaler en vallen de naalden minder snel uit. ,,In woonkamers is het veel te droog. Het enige dat helpt tegen uitdroging is water geven.” Dezelfde boodschap geeft kerstbomenkwekerij Bolhuis uit Haren al decennia mee aan klanten: geef water, ook aan afgezaagde bomen. ,,Denk maar aan een bos bloemen, die hou je op dezelfde manier langer vers”, legt Sander Bolhuis uit.

Maar is dat wel echt zo? Bomendeskundige Geert Starre van Boom 7 uit Meppel gelooft er niet in. Zodra je de stam doorzaagt, is de boom dood. Je kunt de boom dan ook wel beschouwen als een stuk hout. ,,Leg je hout met een kant in het water, dan zuigt ‘ie water op”, zegt Starre. ,,Met een kerstboom zal dat ook wel wat gebeuren, maar het het gaat erom of het water de naalden bereikt. Dat lijkt me héél sterk.”

‘Verdamping vele malen groter’

Boomadviseur Tette van der Lende van Arbor Noord Nederland uit Groningen sluit zich daar bij aan. ,,Door de capillaire werking (vloeistof die in fijne buisjes tegen de zwaartekracht in omhoog trekt, red.) zal er wel iets de stam in gaan, maar dat is zo beperkt, dat ik niet denk dat het enig nut heeft”, zegt Van der Lende. ,,De verdamping is vele malen groter. Het is als een druppel op een gloeiende plaat.”

Een kerstboom met kluit leeft nog en kan nog steeds water opnemen via zijn wortels, dus dan heeft bewateren meer zin, zegt Van der Lende. Maar verwacht ook daar niet te veel van, waarschuwt hij. Veel wortels zijn afgestoken. Een gezonde kluit krijg je volgens hem alleen als een boom in zijn leven een keer of zes is verplant. En dat is met een kerstboom niet zo. Die groeit een jaar of zeven, waarna de spade in het wijd vertakte wortelstelsel gaat.

Een bloemsteel is niet van hout

Voor zover Gert-Jan Nabuurs, hoogleraar Europees bos aan de Wageningen Universiteit, weet is het nooit getest hoeveel water kerstbomen nu precies opnemen. Nabuurs kan zich niet voorstellen dat water geven serieus nut heeft. ,,Een levende boom is als een gesloten systeem”, zegt de hoogleraar uit. ,,Met zuigspanning, die ontstaat door onderdruk, waardoor het water vanuit de wortels de naalden bereikt. Zaag je de kluit er af, dan is het in één klap klaar met dat mechanisme”, zegt Nabuurs.

Maar hoe zit het dan met bloemen, die nemen nog wel water op als ze zijn afgeknipt. ,,Dat mag zo zijn”, zegt Nabuurs. ,,Maar een bloemsteel is niet van hout.” Heeft het dan helemaal geen zin, je kerstboom water geven? ,,Naaldververlies stop je er in elk geval niet mee.” De kwekers zijn niet overtuigd. Ze blijven bij hun standpunt. Sterker, Koudenburg heeft nog wel een tip: ,,De naalden bevochtigen met een bloemenspuit. Helpt ook.”