Is er nog hoop voor de houtkachel?

Pixabay.com

Het zijn zware tijden voor de houtkachel. Na vele honderden jaren trouwe dienst lijkt het tij voor de houtkachel te zijn gekeerd. We weten steeds meer over de nadelige effecten van houtverbranding en die nieuwe informatie lijkt de houthaard de das om te doen. Maar is dit eigenlijk wel terecht? Zijn alle houtkachels over één kam te scheren? Of gaan we dan voorbij aan alle verbeteringen en innovaties van de laatste 20 jaar? Mag de open haard van vroeger eigenlijk nog wel vergeleken worden met de moderne houtkachel van vandaag de dag?

De lange historie van de houtkachel heeft ervoor gezorgd dat ons beeld van een houtkachel maar moeilijk veranderd. De meesten van ons zullen bij het woord houtkachel visioenen krijgen van de traditionele open houthaard. Een open vuurplaats onder een gemetselde schoorsteen, omgeven door een statige schouw van natuursteen met vrij zicht op het vuur en de vlammen. Maar klopt dit beeld nog wel? Mogen we de open verbranding van toen nog wel vergelijken met de gesloten verbranding van vandaag de dag?

Wanneer we puur naar de feiten kijken is nee het enige goede antwoord. De kwalijke effecten die telkens in het nieuws komen worden niet of nauwelijks veroorzaakt door moderne houtkachels, maar door gedateerde haarden uit een periode waarin onze kennis over het verbrandingsproces nog beperkt was. Geuroverlast, rookoverlast, CO2 uitstoot en vervuiling door fijnstof zijn de grootste zorgen die kleven aan houtverbranding. Meerdere gevolgen, maar eigenlijk maar één oorzaak en dat is het gebrek aan controle over de factoren die samen het verbrandingsproces beïnvloeden.

Voor een goede verbranding is een goede brandstof nodig en meer dan voldoende zuurstof. Pas wanneer aan deze voorwaarden wordt voldaan is er sprake van een optimale verbranding. Hoe beter het verbrandingsproces verloopt, hoe minder vervelende gevolgen. Onder optimale omstandigheden bereikt het vuur de hoogste temperaturen en zal de verbranding zo volledig mogelijk plaats vinden.

Dit betekent dat er nauwelijks reststoffen overblijven zoals as, roet, fijnstof en andere ongewenste stoffen die onvermijdelijk bij onvolledige verbranding horen. Bovendien pakt volledige verbranding ook een ander groot probleem aan, en dat is de CO2 uitstoot. CO2 is het broeikasgas dat de opwarming van onze aarde versnelt. CO2 komt vrij op het moment dat organische brandstoffen worden verbrand. Het is dus belangrijk dat we zo zuinig mogelijk met onze brandstoffen omspringen.

Met de ouderwetse open haard is het onmogelijk om het verbrandingsproces te beïnvloeden. Een open haard is in principe niet meer dan een open vuurplaats in onze woning. De benodigde zuurstof moet uit de ruimte rondom de haard worden gehaald en de rook moet worden afgevoerd met behulp van natuurlijke trek. Op beide factoren kunnen we weinig invloed uitoefenen. Het zal dus maar heel zelden voorkomen dat de verbrandingsomstandigheden ideaal zijn. Het resultaat is een slechte verbranding met alle vervelende gevolgen van dien. Een sluimerend vuur dat wordt belemmerd zorgt voor meer rook, meer geur, meer verbruik en meer uitstoot van schadelijke stoffen. Bovendien bereikt de haard een minder hoge temperatuur en verwarmt minder efficiënt.

Controle over het verbrandingsproces is dus erg belangrijk. En dat is nu net waar het bij de ouderwetse open haard aan ontbreekt! Gelukkig hebben leveranciers dit inzicht al geruime tijd en is het besef dat open verbranding problematisch is, alom bekend. Ook de wetgeving heeft niet stilgestaan en heeft de open verbranding aan banden gelegd. Elke nieuwe houtkachel moet nu een rendementspercentage van 70% behalen. Dit wil zeggen dat 70% van alle opgewekte warmte daadwerkelijk gebruikt moet worden om de omliggende ruimte te verwarmen. En 70% is een percentage dat een haard met open verbranding nooit zal behalen. Maar wat is nu de oplossing?

De open haard zal langzaam uit ons midden verdwijnen maar zijn opvolger staat al klaar. Moderne houtkachels hebben geen open verbranding meer, maar werken met een gesloten systeem. Het vuur is afgeschermd en heeft geen invloed meer op de atmosfeer van de omliggende kamer. De benodigde zuurstof wordt direct van buiten gehaald en is dus niet meer afhankelijk van de zuurstof in de omliggende kamer. Altijd is er zo voldoende zuurstof en altijd zal het vuur optimaal branden. Dit maakt een enorm verschil! Wist u bijvoorbeeld dat een open houthaard wel 50x zoveel fijnstof uitstoot als een moderne inbouw houtkachel? En dat het rendement is gestegen van slechts 15% tot percentages van 80% of meer?

Eigenlijk mogen we dus niet meer spreken van ‘de houtkachel’. Het verschil tussen de ouderwetse open haard en een moderne inbouw houtkachel is simpelweg te groot! U hoeft dus geen afscheid van de houtkachel te nemen, hoewel de media soms anders wil laten geloven. Wel zullen we afscheid moeten nemen van open verbranding, maar dat is een heel andere discussie. Verlangt u naar die gezellige haardmomenten van vroeger, maar wel op een verantwoordde manier? Neem dan eens contact op met uw lokale haardenspecialist. Hij vertelt u graag meer over de moderne houtkachel en de beste keus voor uw situatie.

Je kunt deze onderwerpen volgen
Aangeboden
De redactie van de Leeuwarder Courant is niet verantwoordelijk voor de inhoud van dit artikel.